|
 De Consumentenbond vindt het maar niks dat horecabedrijven kraanwater met bubbels als Spa Rood verkopen. Het lijkt ook erg oneerlijk, maar er zijn genoeg redenen om er genuanceerder over te denken.
Om te beginnen de naam Spa Rood. Die is inmiddels een soortnaam in plaats van een merknaam geworden. Niemand die op een terras een Spa Rood bestelt kijkt er van op dat hij vervolgens ongevraagd een flesje Sourcy of Chaufontaine krijgt. 'Maar dat is mineraalwater,' zul je zeggen, 'en geen kraanwater'. In de praktijk zijn er echter nauwelijks of geen verschillen tussen kraanwater en mineraalwater. Ook kraanwater komt uit natuurlijke bronnen en het bevat eveneens de nodige mineralen. Maar waarom u eigenlijk helemaal geen reden tot klagen zou mogen hebben, is dat u gegarandeerd geen verschil proeft tussen kraanwater en mineraalwater. Natuurlijk, de hoeveelheid koolzuur moet ongeveer dezelfde zijn en er moet niet teveel zout in zitten, zoals bij een paar merken het geval is. Bij een blinde proeverij van het gangbare mineraalwater zal echter niemand het verschil met kraanwater proeven.
Dat geldt overigens opmerkelijk genoeg niet alleen voor water, maar ook voor wijn. De Franse onderzoeker Frederic Brochet van de universiteit van Bordeaux nodigde in 2001 maar liefst 57 wijnkenners uit om hun mening te geven over een witte en een rode wijn. In werkelijkheid zat in beide glazen dezelfde witte wijn, maar aan eentje was een rode kleurstof toegevoegd. Alle experts geloofden zonder meer dat dit een rode wijn was en beschreven enthousiast de volle smaak van rood fruit of het jamachtige karakter van de wijn....
In een tweede test zocht Brochet een gemiddelde bordeaux uit die hij serveerde in twee verschillende flessen; de ene met het etiket van een dure Grand Cru, de andere met die van een gewone tafelwijn. Veertig kenners staken de loftrompet over de zogenaamd dure wijn, terwijl slechts twaalf van hen de wijn met het goedkope etiket de moeite waard vonden...
Als we denken dat een wijn rood is, dan smaakt hij als rode wijn. Als we denken dat een wijn duurder is, dan vinden we dat hij beter smaakt. Als we denken dat een glas water een glas Spa Rood is, dan smaakt het als Spa Rood. Onze smaak wordt bepaald door dat wat we verwachten te krijgen, niet door wat we in werkelijkheid krijgen.
Als de Consumentenbond boos is, dan komt dat omdat wij eigenlijk boos zijn op onszelf. We zijn boos omdat onze zintuigen ons in de steek laten, omdat onze hersenen ons een loer draaien. We kopen precies wat we verwachten: de illusie van een glas Spa Rood...
Fréderic Brochet, Taste, a Study in the Representation of Chemical Substances in the Arena of Consciousness, 2002
|
